We wrześniu Muzeum Podlaskie w Białymstoku rozpoczęło nowy cykl pod hasłem „Zabytek miesiąca”. Przez okres jednego miesiąca w holu białostockiego Ratusza (Rynek Kościuszki 10) prezentowany jest wyjątkowy eksponat, którego na co dzień nie można oglądać na wystawach. Dzięki akcji, można go zobaczyć i poznać historię, którą opowiada. Dopełnianiem ekspozycji zabytku jest karta okolicznościowa z opisem, którą można nabyć w kasie Muzeum.
Zabytkiem miesiąca w listopadzie jest LAMPKA CHANUKOWA, atrybut żydowskiego święta Chanuka obchodzonego na pamiątkę odzyskania Świątyni Jerozolimskiej przez Machabeuszy w II w. p.n.e.
Lampka chanukowa jest atrybutem żydowskiego święta Chanuka obchodzonego na pamiątkę odzyskania Świątyni Jerozolimskiej przez Machabeuszy w II w. p.n.e. Zgodnie z tradycją w czasie oczyszczania zbezczeszczonej świątyni stał się cud. Jak mówi legenda, chłopiec znalazł ampułkę oliwy z oryginalną pieczęcią arcykapłana. Ampułka wystarczała do zasilenia świecznika przez jeden dzień, tym razem jednak zapalony świecznik płonął przez osiem dni. Na pamiątkę tego wydarzenia co roku w miesiącu kislew (grudzień) przez osiem kolejnych dni zapala się w chanukii o jedną lampkę więcej i ustawia w oknie domu na chwałę Bożą.
Twórca prezentowanej lampki, Jan Pogorzelski, był znanym warszawskim złotnikiem, działającym już przed 1851 rokiem. Jego zakład i magazyn wytworów złotniczych znajdował się przy ul. Bielańskiej 17. Współwłaścicielem wytwórni był Władysław Strengiel. Pracownia Jana Pogorzelskiego wyrabiała naczynia i przybory stołowe, cukiernice, czajniki do kawy, solniczki, kandelabry oraz kultowe przedmioty żydowskie. Prezentowana lampka cechuje się bogatą ornamentyką. Dają się zauważyć wizerunki lwów symbolizujących ród Dawida,
z którego według teologii judaistycznej objawi się Mesjasz.
CHANUKIJA Z WYTWÓRNI JANA POGORZELSKIEGO
Jan Pogorzelski, Warszawa, 1875 r., srebro, odlew, repusowanie
