27 stycznia 2026 roku to 81-sza, rocznica wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady KL Auschwitz oraz jego podobozów, jest to również Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu.
Związane z tym dniem uroczystości odbyły się w Brzeszczach, w Miejscu Pamięci – historycznym budynku byłej Karnej Kompani Kobiet KL Auschwitz – Bor/Budy Frauen Strafkompanie, w którym kwaterowano więźniarki.
Poprzez złożenie symbolicznych wiązanek, zapalenia zniczy, w ciszy i skupieniu oddano hołd ofiarom byłego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady KL Auschwitz- Birkenau oraz jego podobozów.
Dzisiejsza uroczystość ma charakter szczególny. Jest wyrazem hołdu złożonego wszystkim ofiarom kompleksu Auschwitz i jego podobozów. Jest także przypomnieniem, że pamięć historyczna stanowi fundament odpowiedzialności współczesnych społeczeństw.
„Dlatego stoimy tu dziś nie tylko po to, by oddać hołd ofiarom, lecz także po to, by powiedzieć jasno i wyraźnie: nigdy więcej.
Nigdy więcej obojętności.
Nigdy więcej nienawiści.
Nigdy więcej pogardy dla drugiego człowieka.”
Powiedziała Agnieszka Molenda-Kopijasz prezes Fundacji Pobliskie Miejsca Pamięci Auschwitz –
Birkenau.
Organizatorami uroczystości był Burmistrz Brzeszcz Pan Radosław Szot oraz Fundacja Pobliskie Miejsca Pamięci Auschwitz-Birkenau.
Podziękowania dla służb mundurowych za obecność, zabezpieczenie porządkowe Komisariat Policji w Brzeszczach, zabezpieczenie medyczyno-techniczne OSP Bór.
Na zakończenie uroczystości uczestnicy zwiedzili wystawę stałą w budynku kwaterowania więźniarek oraz nową wystawę czasową związaną z okresem zaraz po wyzwoleniu obozu, kiedy to okoliczni mieszkańcy i żołnierze z 60-tej Armii Pierwszego Frontu Ukraińskiego zaczęli organizować początkowo naprędce, z tego co było pomoc, pierwsze szpitale i kuchnie do przygotowywania jedzenia. Ludzie z całej okolicy obozu jako ochotnicy zgłaszali się do szpitali PCK, kuchni z posiłkami dla byłych więźniów i nieśli wszelaka pomoc w Auschwitz, Birkenau oraz w okolicznych podobozach, w których Niemcy zostawili jeszcze żywych więźniów, ale zbyt wycieńczonych lub schorowanych by mogli sami funkcjonować.
Na dzisiejszej wystawie pokazaliśmy oryginalne prowizoryczne nosze wykonane z jutowego worka rozciętego po szwach i dwóch drewnianych drążków, które zrobiono w jednym z okolicznych gospodarstw by wynosić z baraków chorych więźniów i tych nie mających siły się poruszać. Są to także oryginalne metalowe puszki, skrzynki i kartony z amerykańskich wojskowych racji żywnościowych oraz lekarstwa. Żywność i lekarstwa pochodzą ze Stanów Zjednoczonych z wysyłanego zaopatrzenia na potrzeby wojenne dla Rosjan tzw. Lend Lease i do Auschwitz, a raczej już do wyzwolonego Oświęcimia dotarły wraz z żołnierzami z frontu Ukraińskiego, którzy wyzwolili kompleks obozu KL Auschwitz od Niemców. Przedmioty z wystawy pochodzą z przełomu lat 1944 i 1945, a w Oświęcimiu były w użyciu praktycznie od 27 stycznia 1945 do jesieni 1945, kiedy ostatni byli więźniowie opuścili szpitale PCK, ale pomoc dla byłych więźniów trwała nadal i była także dalej wspomagana już przez amerykańską UNRA, którą dysponowały także Oświęcimskie punkty PUR ( Państwowy Urząd Repatriacyjny funkcjonujące do 1951 roku) była to także żywność, leki ale również i ubrania.
W przygotowaniu wystawy i opracowaniu Amerykańskich puszek, kartonów i lekarstw pomagał nam Przyjaciel naszej Fundacji, który jest także jej kuratorem, specjalista od amerykańskich wojskowych racji żywnościowych Pan Gabriel Sanchez założyciel i właściciel zbioru/kolekcji Hero Rations. Wszystkie przedmioty na wystawie pochodzą ze zbioru pod opieką Fundacji Pobliskie Miejsca Pamięci Auschwitz-Birkenau. Przypomnijmy, że jednym z głównych statutowych celów naszej Fundacji powołanej w 2013 roku jest ratowanie i gromadzenie rzeczy, przedmiotów oraz artefaktów związanych z byłym niemieckim nazistowskim obozem koncentracyjnym i zagłady Auschwitz-Birkenau oraz z jego podobozami, będących obecnie w rękach osób prywatnych.
