piątek, 29 sierpnia, 2025

Szaleństwo rokoka!

Pawilon Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej Oddział Muzeum Narodowego we Wrocławiu zaprasza na wystawę
Szaleństwo rokoka! Fascynacja rokokiem na Śląsku (XVIII–XXI w.)
14 lipca 2023 – 14 stycznia 2024

Wystawa zorganizowana z okazji jubileuszu 75-lecia Muzeum Narodowego we Wrocławiu

Pomysłodawca i koordynator wystawy: dr hab. Piotr Oszczanowski

Ponad 500 dzieł sztuki – od malarstwa, rzeźby i grafiki, poprzez złotnictwo, meble, porcelanę, ubiory i akcesoria mody aż po fotografie i instalacje wideo – zaprezentowanych zostało na pierwszej w historii muzealnictwa wystawie poświęconej sztuce rokokowej i neorokokowej na Śląsku. Ekspozycję uzupełniają prace współczesnych artystów, dla których rokoko jest źródłem inspiracji. Jest to wielka afirmacja stylu, który w dalszym ciągu fascynuje i zaskakuje.

Celem wystawy jest pokazanie do tej pory niedostrzeganego, niedocenianego i pomijanego zjawiska w sztuce regionu, demonstracja zmian stylistycznych, które miały miejsce na Śląsku od lat 30. po schyłek XVIII w., oraz przypomnienie ponownej fascynacji w XIX w. i początków następnego stulecia, a wreszcie szukanie odpowiedzi na pytanie, czy ta stylistyka interesuje i fascynuje współczesnych?

W sztuce rokoka dawano upust fantazji i imaginacji, idącym w parze z finezją, lekkością i delikatną kruchością. Tematy antyheroiczne, idylli, sztucznych fête galante (wytworna zabawa), wątki pastoralne i orientalne, przedstawienia karnawałowej teatralności, reprezentacyjności konkurującej z intymnością życia prywatnego – zapełniły wyobraźnie artystów.

„Śląsk jako obszar sztuki rokokowej jest szczególnie wdzięcznym obiektem badawczym” – wyjaśnia dr hab. Piotr Oszczanowski, dyrektor MNWr i koordynator wystawy. „To właśnie tutaj doszło w latach 1740–1741 do historycznej zmiany politycznej – zakończyło się dotychczasowe władztwo Habsburgów i rozpoczął się czas panowania Hohenzollernów. Kolejni ich reprezentanci – Fryderyk II Wielki (1740–1786) oraz Fryderyk Wilhelm II (1786–1797) – stworzyli na tym militarnie zdobytym terytorium nie tylko nową administrację, doprowadzili do wymiany śląskich elit, ale stali się także rzecznikami nowego stylu”.

Żyrandol pałacowy, Niemcy, Poczdam-Berlin?, ok. 1760 (MNWr

Ozdobą wystawy są dzieła malarzy i rzeźbiarzy śląskiego rokoka: F. A. Schefflera, Canutusa, J. G. Ernsta, F. A. Sebastiniego, A. Dorazila, J. A. Lachela i J. G. Lehnerta. Wiele z tych prac na co dzień zdobi wnętrza śląskich kościołów, zaprezentowanie ich obok siebie w przestrzeni muzealnej jest okazją do porównań, analiz i odkrycia tej wspaniałej, a ciągle mało znanej twórczości.

Nie brakuje dzieł wybitnych artystów europejskiego rokoka, m.in. Pesne’a, Platzera i Coccorante’a, pochodzących z dawnych śląskich kolekcji. A dla podkreślenia europejskiego kontekstu rokoka na Śląsku dopełniają tę prezentację obrazy Tiepola, Watteau, Maulbertscha i Tischbeina.

Wśród pokazywanych zabytków znajdują się też bezcenne relikty z dawnego wyposażenia wrocławskiego Pałacu Królewskiego: meble, obrazy i przykłady słynnego fryderycjańskiego serwisu porcelanowego zwanego Breslauer Stadtschloss. Największą jednak atrakcją są rokokowe zwierciadło z XVIII w. i żyrandol, który do końca wojny zdobił jedną z komnat pałacu, a które odzyskały swój blask dzięki gruntownej konserwacji przeprowadzonej przez MNWr specjalnie na potrzeby tej wystawy.

Z Muzeum Narodowego w Warszawie wypożyczone zostały m.in. XVIII-wieczne stroje pochodzące ze Śląska, wśród nich niezwykle cenny haftowany komplet kobiecy z zamku w Oleśnicy – jeden z dwóch na świecie tej klasy zabytków.

Wyborne przykłady rokokowego rzemiosła artystycznego w postaci złotnictwa, metaloplastyki, medalierstwa, meblarstwa, szkła i ceramiki pokazują, jak powszechne było zauroczenie na Śląsku nową stylistyką.

Wystawa odkrywa też oryginalne wnętrze neorokokowej kaplicy z pałacu w Konarach k. Strzelina, która na czas wystawy w całości została zdemontowana ze stałego miejsca i przeniesiona do sali muzealnej.

Dwie instalacje przygotowane specjalnie na tę ekspozycję przez współczesnych artystów Roberta Sochackiego i Olafa Brzeskiego rozpoczynają i kończą rokokową opowieść. Dzieła innych współczesnych twórców reinterpretują sztukę rokokową i wchodzą z nią w dialog.

„Są to prace takie jak Pompadurka Tadeusza Brzozowskiego grająca z nazwą przedmiotu, oraz takie, w których artyści sięgając do historycznych pierwowzorów malarskich, jak Anna Orbaczewska i Volker Hermes, architektonicznych jak Łukasz Stokłosa i Łukasz Korolkiewicz, czy kostiumowych jak Maria Pinińska-Bereś komentują wpływ historycznych fenomenów na złożoność współczesności” – wyjaśnia Iwona Dorota Bigos, kierowniczka Pawilonu Czterech Kopuł Muzeum Sztuki Współczesnej. – „Z rzeźb Aliny Szapocznikow i Yvonne Roeb wyłania się buduarowa intymność i cielesność, Grupa AES+F świadomie wykorzystuje motyw porcelanowego bibelotu, żeby w krytycznie bolesny sposób zwrócić uwagę na aktualne problemy dyskryminacji i niesprawiedliwości społecznej. Rokoko ukazuje swoją aktualną, dużo bardziej złożoną i mocno zaangażowaną stronę”.

Pokazywane dzieła wypożyczono z ponad 30 muzeów (m.in. z Muzeum Narodowego w Warszawie i Krakowie, Zamku Królewskiego na Wawelu, Muzeum Pałacu Króla Jana II w Wilanowie, Muzeum Zamkowego w Pszczynie), instytucji kościelnych (m.in. kościołów w Głogówku i Krzeszowie) i kolekcji prywatnych.

Wystawa jest dostępna dla różnych grup odbiorców. Przy wybranych obiektach umieszczone zostały informacje w PJM oraz kody QR do ściągania nagrań audiodeskrypcji. Do 11 dzieł stworzone zostały pomoce dotykowe dla osób z niepełnosprawnością wzroku.

Wybrane wydarzenia towarzyszące wystawie
▶ wykłady
— 30.09, g. 16.00: Kampowy rzut oka w stronę rokoka, prowadzenie: dr Anna England
— 1.10, g. 16.00: Kobieta rokokowa, jej pasje, możliwości, ograniczenia, prowadzenie: dr Dorota Wiśniewska
— 8.10, g. 16.00: Wiek elegancji. Rokokowa moda na Śląsku, prowadzenie: dr Małgorzata Możdżyńska-Nawotka
— 14.10, g. 16.00: Propaganda polityczna w sztuce śląskiej II poł. XVIII w. Nowy styl, nowe metody
i nowe wyzwania, prowadzenie: dr hab. Piotr Oszczanowski
— 28.10, g. 16.00: Królewski żyrandol, prowadzenie: Elżbieta Gajewska-Prorok
— 25.11, g. 16.00: Od królowej do służącej. Kobiety rokoka w filmie, prowadzenie: Adam Pacholak
— 2.12, g. 16.00: Rzeźba rokokowa na Śląsku, prowadzenie: dr Artur Kolbiarz
— 16.12, g. 16.00: Neorokoko w muzyce popularnej, prowadzenie: dr Jakub Kopaniecki
— 13.01, g. 16.00: Liberte! Wątki rokokowe w kinie współczesnym, prowadzenie: Aleksandra Szwedo
▶ spotkania, oprowadzania i warsztaty
— 16.07, g. 16.00: oprowadzanie po wystawie, prowadzenie: dr hab. Piotr Oszczanowski
— 5.08, g. 18.00: Ornamenty w ruchu – warsztaty tańca intuicyjnego Barbary Przerwy
— 2.09, g. 11.00: Rokoko i natura. Nieoczywiste ścieżki inspiracji – spacer, prowadzenie: Michał Pieczka
— 28.10, g. 16.00: spotkanie z Katarzyną Kozyrą
▶ wakacyjne warsztaty dla dzieci
— 15.07, g. 11.00 — Wakacyjne podróże w rokokowym stylu
— 18.07, g. 11.00 — Kto widział tańczącą filiżankę?
— 25.07, g. 11.00 — Medale i puchary – nie tylko dla sportowców!
— 5.08, g. 11.00 — Tutaj wszystko faluje!
— 22.08, g.11.00 — Kawa, herbata, a może czekolada czyli eleganckie towarzystwo przy stole
— 29.08, g. 11.00 — Kim jest ten Pan? Kim jest ta Pani?
▶ wydarzenia dla osób ze szczególnymi potrzebami
— integracyjne warsztaty sensoryczne „Rokoko w zmysłowej odsłonie”
(z audiodeskrypcją oraz tłumaczeniem na PJM)
2.09, g. 16.00 — Smak: jak smakuje rokoko?
8.10, g. 15.00 — Węch: jak pachnie rokoko?
12.11, g. 15.00 — Wzrok: jak wygląda rokoko?
25.11, g.16.00 — Dotyk: jakie w dotyku jest rokoko?
— warsztaty dla rodzin z dziećmi ze spektrum autyzmu
— oprowadzania i warsztaty dla niewidomych (wybrane piątki w ramach cyklu „O czwartej pod Kopułami”
oraz cykl „Dotknąć muzeum”)
— warsztaty z cyklu „Zobacz i poczuj” z tłumaczeniem na PJM

Źródło: Muzeum Narodowe we Wrocławiu

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

Pod naszym patronatem

XI.Legenda STARa

11.LegendA STARa, to zlot pojazdów  zabytkowych organizowany przez Powiat ...

XIII Festiwal Blues pod Piecem

30 sierpnia 2025 r. o godz. 19.00 – Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach...

Wyniki naboru do projektu “Projektowan...

Narodowe Centrum Kultury rozstrzygnęło nabór do programu szkoleniowego realizow...

Dofinansowanie z Muzeum Historii Polsk...

Muzeum Przyrody i Techniki w Starachowicach otrzymało kolejne dofinansowanie. M...

Pierwsze żniwa 1944. Maszyny z fabryki...

Muzeum Narodowe Rolnictwa w Szreniawie zaprasza: W sobotę, 26 lipca, proponu...